Skip Ribbon Commands
Skip to main content

Vùng Cao nguyên đá Đồng Văn của Hà Giang gồm 4 huyện Mèo Vạc, Đồng Văn, Yên Minh và Quản Bạ. Cao nguyên đá (CNĐ) Đồng Văn có diện tích trên 2.356,8 km2 và qui mô dân số (thời điểm cuối năm 2020) là trên 295 nghìn người. Các huyện CNĐ đều có đường biên giới tiếp giáp với Trung Quốc. CNĐ là nơi cư trú của 17 dân tộc thiểu số, chủ yếu là dân tộc Mông, La Chí, Pu Péo, Lô Lô, Pà Thẻn, Giấy…. Hiện nay, cả 4 huyện CNĐ đều nằm trong diện huyện nghèo được thụ hưởng các chính sách theo Nghị quyết 30a của Chính phủ.


Quần thể phố cổ huyện Đồng Văn, một trong các điểm du lịch, thưởng thức ẩm thực của du khách trên cao nguyên đá Đồng Văn

Trên vùng CNĐ, cuộc sống của đồng bào dựa chủ yếu vào sản xuất nông lâm nghiệp, nhưng trên 3/4 diện tích đất tự nhiên của vùng CNĐ là các đồi núi đá và các triền đá; nguồn đất canh tác ít, nguồn nước tưới phục vụ cho sản xuất nông nghiệp phụ thuộc chủ yếu vào chế độ mưa… nên gây nhiều khó khăn đối với sản xuất nông lâm nghiệp. Bên cạnh đó, trình độ dân trí của đa số đồng bào còn thấp; tập quán canh tác nhỏ lẻ, manh mún đã ăn sâu vào tiềm thức người dân; tỷ lệ hộ nghèo còn cao (tính đến cuối năm 2023, tỷ lệ hộ nghèo bình quân của 4 huyện CNĐ là 54,03% (theo chuẩn nghèo đa chiều áp dụng cho giai đoạn 2021 – 2025 của Chính phủ), Cùng với đó, đa số đồng bào các dân tộc trên vùng CNĐ có tập quán cư trú rải rác trên các đồi núi cao nên công tác hạ sơn và qui tụ dân cư gặp không ít khó khăn…đó là những trở ngại và thách thức lớn trong quá trình triển khai XDNTM tại 4 huyện CNĐ của Hà Giang.

Nhằm đẩy mạnh quá trình XDNTM gắn với phát triển du lịch, tỉnh Hà Giang đã đẩy mạnh công tác tuyên truyền tại các thôn bản, vùng sâu, vùng xa, vùng biên giới thông qua các hình ảnh, tờ rơi về bảo vệ các di sản bằng tiếng dân tộc cho người dân dễ hiểu và tiếp cận. Tổ chức các cuộc thi sáng tác nghệ thuật, hội diễn sân khấu hóa nhằm tuyên truyền và phát huy giá trị các di sản nhằm thúc đẩy phát triển du lịch. Xây dựng các làng văn hóa du lịch gắn với bảo tồn kiến trúc nhà truyền thống. Tăng cường bảo tồn các giá trị di sản địa chất, địa mạo.

 Trong những năm qua, Hà Giang đã đẩy mạnh XDNTM gắn với phát triển du lịch tại 4 huyện CNĐ. Nhưng do vùng CNĐ là Công viên địa chất toàn cầu nên quá trình triển khai XDNTM phải đi đôi với công tác bảo tồn và phát huy giá trị của các di sản. Vì vậy, quá trình triển khai XDNTM tại vùng CNĐ sẽ phải có những cách làm mang tính riêng biệt, do vùng CNĐ Đồng Văn của Hà Giang khác biệt so với các Công viên địa chất khác trên thế giới, đó là có người dân sinh sống. Từ thực tiễn đó đặt ra cho Hà Giang làm sao để triển khai hoàn thành chương trình mục tiêu Quốc gia về XDNTM tại 4 huyện CNĐ nhưng vẫn phải bảo tồn và phát huy giá trị các di sản nhằm phục vụ phát triển du lịch.

Ngoài ra, hiên nay cả 4 huyện CNĐ đều nằm trong diện huyện nghèo được thụ hưởng các chính sách theo Nghị quyết 30a của Chính phủ nên thu nhập của đa số người dân còn thấp, cuộc sống của người dân còn gặp nhiều khó khăn. Bên cạnh đó, địa hình của 4 huyện CNĐ bị chia cắt mạnh nên các tiêu chí về giao thông, tỷ lệ hộ nghèo, tiêu chí về môi trường…. trong XDNTM gặp nhiều khó khăn.

Sau gần 15 năm triển khai chương trình XDNTM, từ 2010 – hết quý I/2024, trên vùng CNĐ của Hà Giang mới có 06/63 xã, thị trấn đạt chuẩn nông thôn mới, đó là: Huyện Quản Bạ có 2/13 xã, thị trấn đạt chuẩn nông thôn mới là xã Quản Bạ và Đông Hà. Huyện Yên Minh có 2/13 xã, thị trấn đạt chuẩn nông thôn mới là xã Mậu Duệ và Phú Lũng. Huyện Mèo Vạc có 01/18 xã, thị trấn xã đạt chuẩn nông thôn mới là xã Pả Vi. Huyện Đồng Văn có 01/19 xã, thị trấn đạt chuẩn nông thôn mới là xã Lũng Cú.

Ông Nguyễn Thanh Giang, Giám đốc Ban quản lý Công viên địa chất toàn cầu CNĐ Đồng Văn cho biết: Để hoàn thành các mục tiêu về XDNTM trên vùng CNĐ Đồng Văn thì cần phải có cách làm mang tính đặc thù để đảm bảo vừa nâng cao đời sống của đồng bào vừa phải giữ được bản sắc của Công viên đá. Công việc quan trong hiện nay là cần đẩy mạnh công tác tuyên truyền, giáo dục nhằm nâng cao nhận thức của người dân về giá trị của các di sản; qua đó, sẽ thúc đẩy phát triển du lịch và dịch vụ. Từ đó sẽ tạo nguồn sinh kế để nâng cao đời sống cho người dân, đến khi đó các mục tiêu về XDNTM trên CNĐ Đồng Văn mới thực sự hiệu quả và mang tính bền vững.

Văn Phú



32838